Poradnik od Apteki Centralnej

Ewa Rutkowska-Król

Redaktor naczelna

Starzenie się organizmu to naturalny proces, który wiąże się z wieloma zmianami metabolicznymi i fizjologicznymi. U osób starszych częściej dochodzi do obniżonego wchłaniania składników odżywczych, zmniejszonego apetytu, chorób przewlekłych oraz konieczności stosowania leków, które mogą wpływać na gospodarkę witaminowo-mineralną. Wszystko to sprawia, że seniorzy są szczególnie narażeni na niedobory witamin, nawet przy pozornie prawidłowej diecie. Niedostatek witamin może objawiać się pogorszeniem odporności, osłabieniem kości i mięśni, problemami z koncentracją, przewlekłym zmęczeniem czy gorszym stanem skóry i wzroku. Niedobory często rozwijają się stopniowo i przez długi czas pozostają niezauważone, a ich skutki bywają mylnie przypisywane samemu wiekowi. Tymczasem odpowiednie wsparcie żywieniowe i dobrze dobrana suplementacja mogą realnie poprawić komfort życia, sprawność oraz samopoczucie osób starszych. Szczególną uwagę warto zwrócić na witaminy z grupy B, witaminę D, C oraz A i E, które odgrywają istotną rolę w funkcjonowaniu układu nerwowego, odpornościowego i kostnego. Profilaktyka niedoborów opiera się nie tylko na świadomym komponowaniu codziennego jadłospisu, ale także na regularnej kontroli stanu zdrowia i indywidualnym podejściu do potrzeb organizmu seniora. 

Ewa Rutkowska-Król

Redaktor naczelna

Regularna kontrola ciśnienia tętniczego krwi stanowi jeden z podstawowych elementów profilaktyki zdrowotnej, szczególnie w kontekście chorób układu sercowo-naczyniowego. Nadciśnienie często rozwija się bezobjawowo, a jego pierwsze sygnały bywają bagatelizowane lub mylone z przemęczeniem. Samodzielny pomiar ciśnienia w warunkach domowych umożliwia bieżącą obserwację wyników oraz szybką reakcję w razie nieprawidłowości. Podstawową rolę w tym procesie odgrywa odpowiednio dobrany ciśnieniomierz, który powinien zapewniać wiarygodność pomiarów, komfort użytkowania i dopasowanie do indywidualnych potrzeb zdrowotnych. Rynek wyrobów medycznych oferuje szeroki wybór aparatów do mierzenia ciśnienia – od klasycznych modeli manualnych, aż po nowoczesne ciśnieniomierze elektroniczne wyposażone w dodatkowe funkcje, takie jak wykrywanie arytmii, zapamiętywanie wyników czy łączność z aplikacjami mobilnymi. Różnią się one nie tylko ceną, ale również dokładnością, sposobem obsługi, rodzajem mankietu czy przeznaczeniem dla określonych grup użytkowników. Decyzja o zakupie ciśnieniomierza powinna być oparta na rzetelnej wiedzy, uwzględniającej zarówno aspekty techniczne aparatu, jak i aktualne rekomendacje medyczne. Świadomy wybór aparatu do mierzenia ciśnienia to inwestycja w codzienną kontrolę zdrowia, która może realnie wspierać profilaktykę, leczenie i monitorowanie chorób układu krążenia.

Ewa Rutkowska-Król

Redaktor naczelna

Uczucie niepełnego opróżnienia pęcherza, częste wizyty w toalecie – także w nocy – czy osłabiony strumień moczu to sygnały, które mogą świadczyć o przeroście prostaty. Łagodny rozrost gruczołu krokowego (BPH) nie jest chorobą nowotworową, ale nieleczony może znacząco obniżyć komfort życia i prowadzić do powikłań. Schorzenie to rozwija się stopniowo i przez długi czas może pozostawać niezauważone, dlatego tak istotna jest świadomość czynników sprzyjających jego rozwojowi oraz dostępnych możliwości diagnostyki i leczenia. Odpowiednio dobrane postępowanie terapeutyczne, obejmujące zarówno leczenie farmakologiczne, jak i wsparcie w postaci suplementów diety oraz zmian stylu życia, pozwala skutecznie łagodzić dolegliwości i poprawiać jakość codziennego funkcjonowania. Jak wygląda prostata? Prostata, nazywana także gruczołem krokowym, jest niewielkim narządem należącym do męskiego układu rozrodczego. U zdrowego, dorosłego mężczyzny ma wielkość i kształt zbliżone do orzecha włoskiego oraz waży około 20–30 gramów. Zlokalizowana jest bezpośrednio pod pęcherzem moczowym i otacza początkowy odcinek cewki moczowej, co tłumaczy ścisły związek jej funkcjonowania z oddawaniem moczu. Prostata odpowiada za produkcję części płynu nasiennego, który chroni i wspomaga ruchliwość plemników. Wraz z wiekiem gruczoł krokowy może stopniowo się powiększać, zmieniając swoją strukturę i wywierając nacisk na cewkę moczową, co prowadzi do charakterystycznych objawów ze strony układu moczowego.

Ewa Rutkowska-Król

Redaktor naczelna

Imbir zajmuje ważne miejsce w tradycyjnej medycynie i kuchniach wielu kultur. Ceniony jest za intensywny smak i aromat, a przy tym kryje w sobie bogactwo substancji biologicznie czynnych o szerokim spektrum korzystnych właściwości prozdrowotnych. W praktyce farmaceutycznej imbir bywa wykorzystywany jako wsparcie dla układu pokarmowego, odpornościowego oraz w okresach zwiększonego obciążenia organizmu. Dostępny jest w różnych formach – od surowca roślinnego, przez herbaty i ekstrakty, aż po suplementy diety. Właściwości imbiru Prozdrowotne właściwości imbiru wynikają z zawartości aktywnych związków roślinnych, takich jak gingerole, shogaole i zingeron, które wykazują działanie przeciwzapalne i antyoksydacyjne, wspierając ochronę komórek przed stresem oksydacyjnym oraz naturalne mechanizmy obronne organizmu. Dzięki temu imbir jest cenionym składnikiem preparatów stosowanych w okresach obniżonej odporności. Korzeń imbiru znany jest również z korzystnego wpływu na układ pokarmowy, wspomagając trawienie, łagodząc uczucie nudności, wzdęcia oraz dyskomfort żołądkowy, a także pobudzając wydzielanie soków trawiennych. Z tego względu bywa stosowany jako naturalne wsparcie przy niestrawności oraz w trakcie podróży. Dodatkowo imbir przypisuje się właściwości rozgrzewające i wspomagające krążenie, co sprawia, że często znajduje zastosowanie w sezonie jesienno-zimowym. 

Ewa Rutkowska-Król

Redaktor naczelna

Starzenie się skóry jest efektem naturalnych procesów zachodzących wraz z wiekiem. Spadek poziomu kolagenu, elastyny oraz kwasu hialuronowego prowadzi do utraty jędrności, elastyczności i gęstości skóry, powodując zmarszczki, bruzdy, suchość, a także nierównomierny koloryt i osłabioną zdolność do regeneracji. Skóra staje się cieńsza, bardziej podatna na podrażnienia i wolniej reaguje na czynniki naprawcze. Na kondycję cery dojrzałej wpływają nie tylko uwarunkowania biologiczne, lecz także styl życia, dieta, ekspozycja na słońce oraz stosowana pielęgnacja. Niewłaściwie dobrane kosmetyki lub brak ochrony przeciwsłonecznej mogą przyspieszać procesy starzenia i pogłębiać istniejące problemy skórne. Z tego względu coraz większe znaczenie zyskują preparaty o starannie opracowanych składach, łączące działanie nawilżające, regenerujące i ochronne. Pielęgnacja cery dojrzałej powinna opierać się na wspieraniu naturalnych mechanizmów odbudowy skóry oraz wzmacnianiu jej bariery hydrolipidowej. Coraz większe znaczeanie przypisuje się także zbilansowanej diecie oraz odpowiednio dobranej suplementacji, które mogą wspierać funkcjonowanie skóry od wewnątrz, uzupełniając codzienną pielęgnację zewnętrzną.  Regularność, delikatność i odpowiedni dobór składników aktywnych pozwolą poprawić komfort skóry, nadać jej bardziej promienny wygląd oraz skutecznie przeciwdziałać widocznym oznakom starzenia.

Ewa Rutkowska-Król

Redaktor naczelna

Białko stanowi to jeden z makroskładników niezbędnych do prawidłowego funkcjonowania organizmu człowieka. Jest podstawowym budulcem komórek, tkanek i narządów, a jego obecność warunkuje przebieg wielu procesów metabolicznych, hormonalnych i immunologicznych. Odpowiednia podaż białka ma znaczenie zarówno w okresach intensywnego wzrostu i rozwoju, jak i w dorosłości oraz u osób starszych, u których sprzyja zachowaniu masy mięśniowej i sprawności fizycznej. Znaczenie białka wykracza daleko poza funkcję budulcową. Składnik ten odgrywa istotną rolę w procesach regeneracyjnych, gojeniu ran oraz odbudowie tkanek po urazach i chorobach. Uczestniczy w regulacji gospodarki wodno-elektrolitowej oraz utrzymaniu prawidłowego ciśnienia onkotycznego krwi. Białko jest także ważnym elementem diety w kontekście odporności – niedobory mogą prowadzić do osłabienia mechanizmów obronnych i zwiększonej podatności na infekcje. Źródła białka w diecie można podzielić na pochodzenia zwierzęcego i roślinnego, różniące się profilem aminokwasowym oraz biodostępnością. Świadomy dobór produktów białkowych ma znaczenie nie tylko dla bilansu odżywczego, lecz także dla profilaktyki zdrowotnej i wsparcia organizmu w różnych stanach fizjologicznych.

Ewa Rutkowska-Król

Redaktor naczelna

Zwiększenie aktywności fizycznej, powrót do regularnych ćwiczeń czy rozpoczęcie nowego planu treningowego to krok w stronę lepszej kondycji, który często stanowi spore wyzwanie dla organizmu. Nagły wzrost obciążenia może prowadzić do pojawienia się zakwasów, czyli bólu i sztywności mięśni odczuwanych po wysiłku fizycznym. Dolegliwości te mogą utrudniać codzienne funkcjonowanie, szczególnie w pierwszych tygodniach intensywniejszych treningów, gdy mięśnie nie są jeszcze w pełni przystosowane do nowego poziomu aktywności. Właściwe nawodnienie, odpoczynek oraz uzupełnienie diety w składniki wspierające pracę mięśni mogą pomóc w łagodzeniu dolegliwości i przyspieszeniu powrotu do sprawności.  Zakwasy co to? Zakwasy to potoczne określenie bólu i sztywności mięśni, które pojawiają się najczęściej od kilkunastu do kilkudziesięciu godzin po intensywnym lub nietypowym wysiłku fizycznym. W terminologii medycznej i sportowej określa się je jako DOMS (Delayed Onset Muscle Soreness), czyli „opóźniony ból mięśniowy”. Są efektem mikrouszkodzeń włókien mięśniowych powstających podczas ćwiczeń, zwłaszcza przy zwiększeniu obciążenia lub wprowadzeniu nowych form aktywności. Towarzyszy im tkliwość mięśni, ograniczenie zakresu ruchu oraz uczucie zmęczenia, które ustępują stopniowo wraz z procesem regeneracji.

Ewa Rutkowska-Król

Redaktor naczelna

Masa mięśniowa to jeden z elementów składu ciała, odpowiadający nie tylko za wygląd sylwetki, ale także za siłę, sprawność fizyczną i prawidłowe funkcjonowanie organizmu. Tworzą ją mięśnie szkieletowe, które umożliwiają wykonywanie ruchów, stabilizują postawę oraz biorą udział w wielu procesach metabolicznych. Odpowiedni poziom masy mięśniowej sprzyja lepszej kondycji, wspiera przemianę materii i pomaga utrzymać zdrową masę ciała. Poziom masy mięśniowej zależy m.in. od płci i wieku, ale także od czynników takich jak wzrost, budowa ciała, poziom aktywności fizycznej czy uwarunkowania genetyczne. Budowanie masy mięśniowej to jeden z najczęściej wybieranych celów noworocznych osób, które chcą wzmocnić ciało, poprawić sylwetkę i zadbać o zdrowie w dłuższej perspektywie. Choć na pierwszy rzut oka może się wydawać, że wystarczy więcej trenować i zwiększyć kaloryczność posiłków, jednak w praktyce proces ten wymaga znacznie bardziej świadomego podejścia. Podstawowe znaczenie ma odpowiednie połączenie diety, treningu, regeneracji oraz dostarczanie organizmowi niezbędnych składników odżywczych.

Ewa Rutkowska-Król

Redaktor naczelna

Nowy rok to symboliczny moment, który sprzyja postanowieniom i zmianom na lepsze. To czas, gdy z nadzieją patrzymy w przyszłość, planując zadbać o zdrowie, samopoczucie i wygląd. W natłoku codziennych obowiązków łatwo jednak zapomnieć, że nawet niewielkie kroki mogą prowadzić do dużych rezultatów. Właśnie dlatego warto rozpocząć rok od wprowadzenia realnych, dobrze przemyślanych zmian, które pozytywnie wpłyną na jakość życia – zarówno fizyczną, jak i psychiczną. Jednymi  z najczęstszych postanowień noworocznych są: rzucenie palenia, redukcja stresu, poprawa urody, kondycji i formy fizycznej. Rzucenie palenia to decyzja wymagająca determinacji, ale też przynosząca niemal natychmiastowe korzyści dla zdrowia. Relaks i redukcja stresu będą doskonałym sposobem na poprawę koncentrację i zwiększenie jakości snu. Dbanie o urodę, poprawa sylwetki i kondycji fizycznej pozytywnie wpłyną nie tylko na wygląd, lecz także na samopoczucie, poziom energii oraz pewność siebie. W aptekach i drogeriach znaleźć można szeroki wybór preparatów wspierających noworoczne dążenia – od produktów pomagających w walce z nałogiem, przez suplementy na stres i pamięć, po nutrikosmetyki czy odżywki wspierające urodę, odchudzanie i aktywność fizyczną. Kluczem do sukcesu pozostaje systematyczność, rozsądne dopasowanie metod do własnych potrzeb oraz pamięć, że nawet małe, ale regularnie stawiane kroki prowadzą do dużych i trwałych zmian.

Ewa Rutkowska-Król

Redaktor naczelna

Hemochromatoza to podstępna choroba metaboliczna, która przez długi czas może rozwijać się bez wyraźnych objawów. Polega na nadmiernym gromadzeniu żelaza w organizmie, co stopniowo prowadzi do uszkodzenia narządów takich jak wątroba, serce czy trzustka. Nieleczona hemochromatoza może mieć poważne konsekwencje zdrowotne, dlatego tak ważne jest jej wczesne rozpoznanie i odpowiednie postępowanie.

Ewa Rutkowska-Król

Redaktor naczelna

Silny, pulsujący ból palca, zaczerwienienie, obrzęk i narastające uczucie rozpierania to objawy, które mogą wskazywać na zastrzał - bakteryjne zakażenie tkanek, najczęściej rozwijające się po drobnych urazach, skaleczeniach lub nieprawidłowo wykonanym manicure. Choć początkowo wygląda niegroźnie, nieleczony zastrzał może prowadzić do poważnych powikłań, a nawet wymagać interwencji chirurgicznej.

Ewa Rutkowska-Król

Redaktor naczelna

Wysoka gorączka u dziecka zawsze wywołuje niepokój u rodziców. Podwyższona temperatura może pojawić się nagle, szczególnie w przebiegu infekcji wirusowych lub bakteryjnych, ale bywa też reakcją na szczepienie czy ząbkowanie. Często towarzyszy jej osłabienie, brak apetytu, rozdrażnienie lub senność, co dodatkowo utrudnia ocenę stanu zdrowia dziecka. Znajomość możliwych przyczyn gorączki oraz sprawdzonych sposobów obniżania temperatury pozwala uniknąć niepotrzebnej paniki i błędów w postępowaniu.

Ewa Rutkowska-Król

Redaktor naczelna

Świąd potrafi skutecznie obniżyć komfort codziennego funkcjonowania – utrudnia sen, rozprasza i często skłania do drapania, które może powodować podrażnienie skóry. Choć uczucie swędzenia bywa zazwyczaj przejściowe, może stanowić sygnał, że w organizmie dzieje się coś niepokojącego. Sucha skóra, alergie, choroby dermatologiczne, a nawet schorzenia ogólnoustrojowe – przyczyn świądu jest wiele, dlatego tak ważne jest ich właściwe rozpoznanie oraz świadoma pielęgnacja i odpowiednie wsparcie skóry na co dzień. Co to jest świąd? Świąd to nieprzyjemne uczucie swędzenia skóry, które wywołuje naturalną potrzebę drapania. Może dotyczyć niewielkiego obszaru ciała lub obejmować większe partie skóry, a jego nasilenie bywa różne – od łagodnego, sporadycznego dyskomfortu po uporczywe dolegliwości utrudniające codzienne funkcjonowanie i sen. Świąd nie jest chorobą samą w sobie, lecz objawem, który może towarzyszyć m.in. przesuszeniu skóry, reakcjom alergicznym, chorobom dermatologicznym lub innym zaburzeniom.

Ewa Rutkowska-Król

Redaktor naczelna

Czarnuszka od wieków zajmuje szczególne miejsce w medycynie naturalnej. Nazywana „złotem faraonów” i „lekiem na wszystko oprócz śmierci”, dziś ponownie zyskuje popularność jako naturalne wsparcie dla zdrowia. Jej niewielkie, czarne nasiona kryją w sobie bogactwo substancji aktywnych, które mogą wspomagać odporność, trawienie oraz prawidłowe funkcjonowanie organizmu. Co to jest czarnuszka? Czarnuszka (łac. Nigella sativa) to roślina jednoroczna z rodziny jaskrowatych, pochodząca z południowej Europy i z Azji Zachodniej. Jej najbardziej cenioną częścią są drobne, czarne nasiona o charakterystycznym, lekko korzennym smaku i intensywnym aromacie. Od tysięcy lat wykorzystywana jest zarówno w kuchni, jak i w medycynie naturalnej, gdzie przypisywano jej szerokie spektrum właściwości prozdrowotnych. Nasiona czarnuszki zawierają m.in. olejki eteryczne, nienasycone kwasy tłuszczowe, flawonoidy, fitosterole oraz cenne witaminy i minerały. Dzięki temu czarnuszka znajduje zastosowanie jako naturalne wsparcie odporności, układu pokarmowego i ogólnej kondycji organizmu. Czarnuszka dostępna jest w różnych postaciach – jako całe nasiona, olej z czarnuszki czy suplementy diety – co pozwala dopasować formę do indywidualnych potrzeb i upodobań.

Ewa Rutkowska-Król

Redaktor naczelna

Drżenie rąk może nie tylko budzić niepokój, ale też znacząco utrudniać wykonywanie codziennych czynności, takich jak pisanie, jedzenie czy precyzyjna praca manualna. Choć bywa kojarzone z przemęczeniem, stresem lub chwilowym spadkiem formy, w wielu przypadkach stanowi sygnał zaburzeń ze strony układu nerwowego lub konsekwencję chorób ogólnoustrojowych. Drżenie rąk może mieć charakter przejściowy lub przewlekły, a jego nasilenie zależy m.in. od wieku, stylu życia oraz czynników zdrowotnych. Właściwe rozpoznanie przyczyn drżenia rąk pomoże w doborze skutecznego postępowania. Współczesna medycyna oraz farmacja oferują szeroki zakres rozwiązań wspierających leczenie i profilaktykę – od leków i suplementów diety, po zmiany w codziennych nawykach sprzyjające lepszemu funkcjonowaniu układu nerwowego. Rzetelna wiedza na temat mechanizmów powstawania drżenia pozwala świadomie dbać o zdrowie i komfort życia.

Ewa Rutkowska-Król

Redaktor naczelna

Reumatoidalne zapalenie stawów (RZS) to przewlekła, autoimmunologiczna choroba, która może znacząco utrudniać codzienne funkcjonowanie. Jej pierwsze symptomy bywają niepozorne – poranna sztywność palców, nawracające bóle stawów czy uczucie zmęczenia. Z czasem jednak dolegliwości narastają, wpływając zarówno na sprawność ruchową, jak i samopoczucie. Zrozumienie mechanizmu powstawania RZS, charakterystycznych objawów oraz dostępnych metod terapii ma istotne znaczenie dla zarządzania chorobą.  RZS co to? RZS, czyli reumatoidalne zapalenie stawów, jest przewlekłą chorobą autoimmunologiczną, w której układ odpornościowy błędnie atakuje własne tkanki, głównie błonę maziową stawów. Prowadzi to do stanu zapalnego, bólu, sztywności oraz stopniowego uszkadzania stawów, a w niektórych przypadkach także innych narządów. Choroba rozwija się zazwyczaj powoli, a pierwsze objawy mogą być niespecyficzne, dlatego jej wczesne rozpoznanie bywa utrudnione.

Ewa Rutkowska-Król

Redaktor naczelna

Niesterydowe leki przeciwzapalne (NLPZ) należą do najczęściej stosowanych preparatów łagodzących ból, stan zapalny i gorączkę. Wykorzystywane są m.in. przy bólu głowy, dolegliwościach mięśniowo-stawowych, menstruacyjnych oraz w przebiegu infekcji. Ich powszechna dostępność sprawia, że często traktowane są jako szybkie i bezpieczne rozwiązanie, choć mechanizm działania i potencjalne działania niepożądane nie zawsze są powszechnie znane. Zrozumienie sposobu działania NLPZ pozwala lepiej ocenić ich rolę w terapii bólu i stanów zapalnych oraz świadomie podchodzić do ich stosowania w codziennej praktyce. NLPZ co to? NLPZ, czyli niesterydowe leki przeciwzapalne, to grupa leków stosowanych w łagodzeniu bólu, zmniejszaniu stanu zapalnego oraz obniżaniu gorączki. Ich działanie polega głównie na hamowaniu enzymów COX (cyklooksygenaz), które odpowiadają za produkcję prostaglandyn – substancji uczestniczących w powstawaniu bólu, stanu zapalnego, obrzęku i podwyższonej temperatury ciała.

Ewa Rutkowska-Król

Redaktor naczelna

Odra to jedna z najbardziej zaraźliwych chorób wieku dziecięcego, która mimo dostępności skutecznych szczepionek wciąż stanowić poważne zagrożenie dla zdrowia najmłodszych. Choć kojarzy się przede wszystkim z charakterystyczną wysypką, odra może prowadzić do poważnych powikłań, zwłaszcza u dzieci i osób o obniżonej odporności. Znajomość typowych objawów odry oraz dostępnych metod jej leczenia i zapobiegania to ważny krok w stronę ochrony zdrowia.

Ewa Rutkowska-Król

Redaktor naczelna

Kolacja wigilijna to czas spotkań, bliskości i wyjątkowych smaków, na które czekamy przez cały rok. Świąteczny stół kusi aromatem barszczu, ryb i słodyczą kutii – potraw, które są nie tylko symbolem tradycji, ale też przykładem zbilansowanej, bogatej w składniki odżywcze diety opartej na naturze. 

Ewa Rutkowska-Król

Redaktor naczelna

Święta to często pierwsza okazja, by poznać nowego, maleńkiego członka rodziny i pogratulować młodym rodzicom. To wyjątkowy moment pełen wzruszeń, ciepłych spotkań i pierwszych prezentów. Wybierając świąteczny upominek dla maleństwa i młodej mamy, warto pomyśleć nie tylko o estetyce, ale też o bezpieczeństwie, codziennym wsparciu i komforcie – bo najlepsze prezenty to te, które realnie ułatwiają pierwsze wspólne tygodnie i pokazują troskę nie tylko od święta.

Ewa Rutkowska-Król

Redaktor naczelna

W świątecznym obdarowywaniu nie liczy się wielkość i wartość materialna prezentu, ale jego znaczenie, jakość i troska, którą ze sobą niesie. W aptece internetowej znaleźć można wiele pomysłów na praktyczne upominki, które sprawdzą się zarówno jako drobny prezent „od serca”, jak i podarunek „na ostatnią chwilę”.