11.05.2026
Łzawienie oka u niemowlęcia, sklejone powieki po przebudzeniu czy nawracająca wydzielina w kąciku oka to najczęstsze objawy niedrożności kanalika łzowego — problemu występującego szczególnie w pierwszych miesiącach życia. Dolegliwość zwykle związana jest z niepełnym udrożnieniem dróg odprowadzających łzy i w wielu przypadkach ustępuje samoistnie wraz z rozwojem dziecka. Ponieważ symptomy mogą przypominać infekcję oka, ważne jest prawidłowe rozpoznanie problemu oraz odpowiednia pielęgnacja okolicy oczu niemowlęcia.
Niedrożność kanalika łzowego u niemowląt najczęściej ma charakter wrodzony i związana jest z niedostatecznym wykształceniem lub niepełnym otwarciem dróg odprowadzających łzy. U wielu noworodków cienka błona znajdująca się przy ujściu przewodu nosowo-łzowego nie pęka całkowicie po urodzeniu, co utrudnia prawidłowy odpływ łez do nosa. W efekcie łzy gromadzą się na powierzchni oka, powodując jego łzawienie oraz zaleganie wydzieliny.
Objawy niedrożności kanalika łzowego u niemowląt pojawiają się zwykle już w pierwszych tygodniach życia. Najbardziej charakterystycznym symptomem jest nadmierne łzawienie jednego lub obu oczu, mimo że dziecko nie płacze. Łzy mogą gromadzić się w worku spojówkowym i spływać po policzku. Często obserwuje się również zaleganie śluzowej lub ropnej wydzieliny w kąciku oka oraz sklejanie powiek po przebudzeniu. Okolica oka może być stale wilgotna, a na rzęsach pojawiają się zaschnięte strupki wydzieliny. U części niemowląt po delikatnym ucisku okolicy worka łzowego widoczny jest wypływ wydzieliny z kanalika łzowego. Niedrożność kanalika łzowego zazwyczaj nie powoduje silnego zaczerwienienia oka ani wyraźnego pogorszenia samopoczucia dziecka. Jeśli jednak pojawi się nasilony obrzęk, zaczerwienienie skóry wokół oka, tkliwość lub gorączka, może to świadczyć o rozwijającym się stanie zapalnym wymagającym konsultacji lekarskiej.
Postępowanie przy niedrożności kanalika łzowego u niemowląt zależy przede wszystkim od nasilenia objawów oraz wieku dziecka. W wielu przypadkach problem ustępuje samoistnie w ciągu pierwszych miesięcy życia, gdy drogi łzowe dojrzewają i dochodzi do naturalnego udrożnienia przewodu nosowo-łzowego. Podstawą postępowania jest regularna higiena okolicy oka oraz usuwanie zalegającej wydzieliny. Często zaleca się także wykonywanie delikatnego masażu worka łzowego, który może wspierać udrożnienie przewodu i poprawiać odpływ łez. W przypadku utrzymujących się objawów, nawracających stanów zapalnych lub braku poprawy mimo leczenia zachowawczego konieczna może być konsultacja okulistyczna. U części dzieci stosuje się zabieg sondowania dróg łzowych, którego celem jest mechaniczne udrożnienie przewodu nosowo-łzowego.
Regularne oczyszczanie pomaga usuwać zalegającą wydzielinę, zmniejsza sklejanie powiek i wspiera codzienną pielęgnację przy niedrożności kanalika łzowego. Oczy noworodka należy przemywać delikatnie, z zachowaniem zasad higieny i ostrożności. Do oczyszczania okolicy oczu najlepiej używać jałowych gazików nasączonych solą fizjologiczną. Przemywanie wykonuje się od zewnętrznego kącika oka w kierunku nosa, używając osobnego gazika dla każdego oka, aby ograniczyć ryzyko przenoszenia drobnoustrojów. Należy unikać pocierania i uciskania gałki ocznej. Do przemywania oczu niemowlęcia nie należy stosować naparów z ziół, kosmetyków ani preparatów niewskazanych przez lekarza.
Masaż Criglera jest jedną z najczęściej zalecanych metod wspomagających udrożnienie dróg łzowych u niemowląt. Jego celem jest zwiększenie ciśnienia w obrębie przewodu nosowo-łzowego, co może ułatwiać usunięcie zalegającej wydzieliny oraz przerwanie cienkiej błony blokującej odpływ łez.
Sondowanie to zabieg okulistyczny stosowany w przypadku, gdy metody zachowawcze, takie jak masaż czy higiena oka, nie przynoszą efektów. Procedura polega na mechanicznym udrożnieniu przewodu nosowo-łzowego przy użyciu cienkiej sondy wprowadzonej przez naturalne ujście kanalika. Zabieg wykonywany jest w warunkach ambulatoryjnych, najczęściej w krótkim znieczuleniu ogólnym lub miejscowym, w zależności od wieku dziecka i decyzji lekarza. Ma charakter krótki i małoinwazyjny, a jego celem jest przywrócenie prawidłowego odpływu łez do jamy nosowej. Po sondowaniu może być zalecone stosowanie kropli do oczu oraz kontynuacja higieny i masażu, aby zmniejszyć ryzyko ponownego zarośnięcia przewodu. W większości przypadków zabieg przynosi trwałą poprawę i ustąpienie objawów.
Niedrożność kanalika łzowego u niemowląt ma zazwyczaj charakter przejściowy i ustępuje samoistnie, jednak wymaga spokojnej, konsekwentnej pielęgnacji oraz unikania działań podejmowanych na własną rękę. Nie zaleca się stosowania żadnych kropli do oczu ani preparatów o działaniu leczniczym bez wyraźnego wskazania specjalisty, ponieważ mogą one zaburzać naturalny przebieg procesu lub maskować objawy wymagające diagnostyki. Jedynym bezpiecznym środkiem pozostaje sól fizjologiczna, która pozwala delikatnie oczyścić okolice oka bez ryzyka podrażnienia. Warto pamiętać, że szybka reakcja na niepokojące objawy oraz czujność opiekunów mają istotne znaczenie dla komfortu dziecka i ograniczenia ryzyka powikłań. W razie nasilenia dolegliwości lub braku poprawy mimo regularnej pielęgnacji bezwzględnie wskazana jest konsultacja lekarska, która pozwala ocenić sytuację i dobrać dalsze postępowanie w sposób bezpieczny i adekwatny do wieku niemowlęcia.
Bibliografia:
PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
Ewa Rutkowska-Król
Redaktor naczelna
Nieprzyjemny zapach stóp to dość powszechny problem, który w wielu sytuacjach może powodować dyskomfort i skrępowanie. Zazwyczaj pojawia się w wyniku rozkładu substancji zawartych w pocie przez bakterie bytujące na skórze. Sprzyjają temu m.in. nieodpowiednia higiena oraz noszenie nieprzewiewnego obuwia. Czasami jednak brzydki zapach stóp może mieć związek z infekcjami skórnymi lub innymi problemami zdrowotnymi. Właściwe postępowanie pozwala ograniczyć nadmierną potliwość i nieprzyjemną woń, a specjalistyczne preparaty do pielęgnacji pomagają przywrócić stopom świeżość i komfort na co dzień.
czytaj
Ewa Rutkowska-Król
Redaktor naczelna
Zapalenie płuc to choroba układu oddechowego polegająca na rozwoju stanu zapalnego w miąższu płuc, najczęściej w wyniku zakażenia bakteryjnego lub wirusowego. Może przebiegać z różnym nasileniem – od łagodnych objawów przypominających przeziębienie po ciężki stan wymagający hospitalizacji. Do charakterystycznych symptomów należą kaszel, gorączka, duszność i ból w klatce piersiowej, choć obraz kliniczny zależy m.in. od czynnika wywołującego chorobę oraz wieku pacjenta. Istotne znaczenie ma szybkie rozpoznanie infekcji, ponieważ nieleczone lub niewłaściwie leczone zapalenie płuc może prowadzić do groźnych powikłań.
czytaj
Ewa Rutkowska-Król
Redaktor naczelna
Żylaki powrózka nasiennego to nieprawidłowe poszerzenie żył odprowadzających krew z jąder. Schorzenie dotyczy przede wszystkim młodych mężczyzn i może przez długi czas nie powodować żadnych wyraźnych dolegliwości. U części pacjentów pojawia się jednak uczucie ciężkości w mosznie, ból nasilający się podczas wysiłku fizycznego lub widoczne poszerzenie naczyń krwionośnych. Żylaki powrózka nasiennego mają również znaczenie dla zdrowia reprodukcyjnego, ponieważ mogą wpływać na jakość nasienia i płodność.
czytaj
Ewa Rutkowska-Król
Redaktor naczelna
Nieprzyjemny zapach z ust – halitoza, to problem, który może wpływać na codzienne funkcjonowanie, samopoczucie i relacje społeczne. Jego przyczyną nie zawsze jest niewłaściwa higiena – nieświeży oddech może towarzyszyć również chorobom zębów i dziąseł, suchości w ustach, a także niektórym schorzeniom ogólnoustrojowym. Znaczenie mają również dieta, używki i przyjmowane leki. Choć problem bywa krępujący, po poznaniu jego źródła można znaleźć skuteczne metody przywracające świeży oddech.
czytaj